ҚАЗАҚСТАН ЭКОНОМИКАСЫ: НӘТИЖЕЛЕР, БАСЫМДЫҚТАР

914 рет оқылды, 171 пікір жазылды, 26 09 2017 12:23

Нәтиже,басымдылық

Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев тұжырымдап, 2006 жылғы 18 қаңтарда Парламент палаталарының бірлескен отырысында ұсынған “Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясында” таяудағы он жылға арналған алты басымдық пен тиісті міндеттер атап көрсетілген. Аталған басымдықтарды іске асыру Қазақстанның экономикасын дамытып, өркениет көшіндегі орнын ілгерілете түседі. Қазірдің өзінде Дүниежүзілік экономикалық форумның деректері бойынша, бәсекеге қабілеттіліктің әлемдік рейтингінде Қазақстан ТМД елдерінің барлығының алдына шығып, 61-ші орында тұр.

Мыңжылдықтар тоғысында Қазақстан дамудың жаңа кезеңіне кірді. Халықаралық сарапшылардың пікірінше, 2009 жылы Қазақстанда жалпы ішкі өнімнің көлемі Орталық Азия мен Кавказдағы жеті мемлекеттің ІЖӨ-лерінің жиынтық көлемінен асып түскен. Жан басына шаққандағы ІЖӨ 5 есеге жуық – 1994 жылғы 700 доллардан 2009 жылғы 3400 долларға дейін өсті. 2010 жылы бұл көрсеткіштің 4150 АҚШ долларына дейін өсуі болжанып отыр. Қазақстан жан басына шаққандағы ІЖӨ көлемі бойынша ТМД елдері ішінде көш бастаушыға айналды.

Осы жылдар ішінде жаңа бюджеттік жүйе қалыптасты. 2000 жылдан бастап мемлекеттік бюджеттің кірістері 2,6 есе ұлғайды. Елдің одан әрі экономикалық өсуін көтермелеу мақсатында салық жүктемесін азайту бойынша түбегейлі шаралар қабылданды.

Қазақстанда ел экономикасына қаржы ресурстарын тартуды жандандыру үшін институттық және нормативтік-құқықтық алғышарттар жасалды. Нәтижесінде жан басына шаққандағы игерілген тікелей шетел инвестицияларының көлемі бойынша Қазақстан ТМД елдерінің ішінде көш бастаушыға айналды. Тұтастай алғанда тәуелсіздік жылдарында 40 млрд. АҚШ долларына жуық шетел инвестициялары тартылды. Ұлттық қордың ақшасын қоса алғанда, елдің халықаралық резервтері 15,4 млрд. долларды құрайды. Халықаралық “Муудис” рейтинг агенттігі тарапынан кеңестік кезеңнен кейінгі кеңістіктегі республикалар ішінде Қазақстанға  инвестициялық сыныптағы елдік рейтинг берілді.

Соңғы 10 жылда ең төменгі жалақы 25 есеге жуық өсті; зейнетақылардың орташа айлық мөлшері 4,6 есе ұлғайды; жеке тұлғалардың банктердегі депозиттері мен бір тұрғынға шаққандағы салым көлемі іс жүзінде 36 есе өсті. 2009 жылы бюджет саласы қызметкерлерінің: мұғалімдердің, дәрігерлердің, мәдениет, әлеуметтік қамсыздандыру қызметкерлерінің, сондай-ақ мемлекеттік қызметшілер жалақысының мөлшері орташа есеппен 30%-ға ұлғайтылды. 2010 жылы кезекті ұлғайту жоспарлануда. Мұндай ұлғайту жеке секторда нақты жалақының және тұтастай алғанда экономиканың өсуімен қатар жүргізілуде.

Индустриялық-инновациялық даму стратегиясына сәйкес Қазақстанның  даму банкі, Инвестициялық қор, Инновациялық қор, Экспорттық несиелер мен инвестицияларды сақтандыру жөніндегі корпорация сияқты даму институттары құрылған. Бүгінде оларды жалпы капиталдандыру 1 миллиард АҚШ долларынан асады. Тұтастай алғанда 2008-2009 жылдары республика бойынша қаржыландыру көздері есебінен 1,5 млрд. АҚШ долларына жуық сомаға 395 жоба іске асырылды. Нәтижесінде 18 мыңдай жұмыс орны ашылды. Тұтастай алғанда Индустриялық-инновациялық даму стратегиясын іске асыру экономиканың жылына 9%-дан кем емес өсу қарқынын қамтамасыз етеді деп күтілуде.

Ашық экономиканы дамыту және оны жаңарта отырып жетілдіру жөніндегі Қазақстанның басым міндеттерінің бірі Бүкіләлемдік сауда ұйымына кіру болып табылады. БСҰ-ға кіру бойынша келіссөз үдерісі қарқынды түрде жүріп жатыр. Республиканың сыртқы сауда режімін реттейтін заңдарының 80%-ы дерлік БСҰ нормаларына сәйкес келтірілді немесе Парламентте талқылану үстінде. БСҰ-ға кіру отандық тауар өндірушілердің бизнес жүргізудің халықаралық стандарттарына көшуіне қуатты ынталандырғыш болады.

Салық саясатын жүзеге асыруда болжам жасаудың жеткіліксіз деңгейін көрсететін белгілі бір кемшіліктер орын алуда. Бұл айтылғандарға соңғы жылдары  салық түсімдерінің параметрлерін негізсіз төмендету үрдісі дәлел бола алады. Айталық, 2006 жылы республикалық бюджетке түсімдердің бастапқы  көлемі 340,3 млрд. теңге мөлшерінде айқындалып, енгізілген түзетулерді ескере отырып, ол 347,5 млрд. теңгеге дейін ұлғайтылған болатын, ал іс жүзінде есеп деректері бойынша 381,8 млрд. теңгені немесе бастапқы мәнінен 12,2% (41,5 млрд. теңге), 2007 жылы бюджет­ке түсімдердің бұл мәні тиісінше 412,4 млрд., 489,0 млрд. және 490,0 млрд. немесе  11,9%-ға (77,6 млрд. теңгеге) артық болды. 2008 жылғы республикалық бюджеттің нақтыланған түсімдер көлемі 710,2 млрд. теңге немесе бекітілген бюджеттің осындай көрсеткішімен салыстырғанда 78,6 млрд. теңгеге артық болып көзделген. Бұл үдеріс әлі де болса сақталып отыр.

2010 жылғы жасалған болжам бойынша нөлдік ставкамен салынатын  және республикалық бюджеттен қайтарылуға жататын ҚҚС сомалары 2009 жылғы 1 қаңтардағы 37,5 млрд. теңгенің орнына 78 млрд. теңге мөлшерінде жоспарланған.

Сонымен бірге, мемлекет өндірілген бір тонна мұнайдан қандай пайда алады деген сұрақ туындайды. Сарапшылардың деректері бойынша, 2009 жылы мұнай өндіретін компаниялардың кірістері 2008 жылмен салыстырғанда 16%-ға өскен, мұнай өндіру көлемі 18%-ға ұлғайған, ал бюджетке төленетін салықтар 12%-ға азайған. 2005-2009 жылдар арасындағы кезеңге жасалған талдау 2005 жылы мемлекетке салық түрінде 12 АҚШ доллары; 2006 жылы – 9; 2007 жылы – 24; 2008 жылы – 29 АҚШ доллары түскенін, ал 2009 жылы бұл көрсеткіш 22 АҚШ долларына төмендегенін көрсетті.  Мысалы, Ресей Федерациясында өндірілген бір тонна мұнай құнынан мемлекеттік бюджет 50 доллардан кем алмайды. Шикізат компанияларына салықтық жүктеме коэффициенті сияқты көрсеткіштің маңызы да аз емес, яғни, 2006 жылы бұл көрсеткіш 8%-ды құрады, 2007 жылы – 13%-ды; 2008 жылы – 18%-ды көрсетті, ал 2009 жылы бұл көрсеткіш 14%-ға дейін төмендеп кетті. Біз тәжірибесіне жиі жүгінетін, әсіресе Ұлттық қорды қалыптастырған кезде жүгінетін Норвегияда бұл көрсеткіш 50-80%-дан кем емес. Осылайша, мұнай өндіруші секторға тіпті тағам өнеркәсібінен де төмен салық салынады. Қазақстанның тағам өнеркәсібі бойынша бұл көрсеткіш 14,4%-ды құрайды.

Қорытынды

Қорытындылап айтқанда стратегиялық жоспарлау – көптеген мемлекеттер, ірі және орта компаниялар соңғы кездері кеңінен қолданып жүрген арнаулы білім (қызмет) саласы. Ол басқаруда ертеден қолданылып келеді, көне Қытайда біздің дәуірімізге дейінгі 480 жылдары «Стратегия өнері» атты кітап жазылған.

Қандай деңгейдегі экономика болмасын басты мақсат, міндет бұл іс-қимыл тобы, жиынтығының нақты жағдайға байланысты ғылыми негізделініп, тұжырымдалынып және цифрлар тілімен немесе сапалық, сандық көрсеткіштермен сипатталынуы. Бұл міндеттерді шешу, іске асыру кез-келген мемлекеттің (жоспарлауды экономиканы дамытудағы басты құралдардың бірі деп есептейтін) төл істерінің бірі.

Қазіргі замаңғы түсінікте және мемлекеттік басқару, реттеу істерінде және кәсіпорындар, ұжымдар деңгейіндегі қолданылуда «Стратегия» бөлшектеніп нақтыланған, жанжақты және кешенді, іске асырылуы мақсатқа жетуді қамтамасыз ететін жоспар болып саналады.

Он жылдық уақыт аралығына жасалынатын аймақтық стратегиялық жоспарлар болашақ әлеуметтік-экономикалық міндеттерді ұтымды шешуге бағытталады. Бірде бір экономикалық субьектаның құқықтық шеңберіне енбей, экономикалық реттегіштер мен тікелей және жанама ықпалды ұштастыра отырып, барлық субьекталардың іс-қызметтерін ортақ мүддеге бағыштап, белгіленген уақыт аралығындағы мақсаттарға жетуді қамтамасыз етуге бағытталған.

67 Comments on "ҚАЗАҚСТАН ЭКОНОМИКАСЫ: НӘТИЖЕЛЕР, БАСЫМДЫҚТАР"

  1. Major thankies for the blog article.Really thank you! Will read on…

    https://www.youtube.com/watch?v=m-b_3uCycdk

  2. QBwLwD Its hard to find good help I am forever proclaiming that its hard to find quality help, but here is

  3. Very good article post.Really looking forward to read more. Much obliged.

    http://www.taxisiofoki.hu/

  4. I really like and appreciate your blog post.Really looking forward to read more. Fantastic.

    https://www.youtube.com/watch?v=MYqXBmuFiI4

  5. Muchos Gracias for your article post.Really looking forward to read more. Really Cool.

    http://antscontrol.info/

  6. Great, thanks for sharing this blog article.Thanks Again. Really Cool.

    https://ruperttarsey.yelp.com/

  7. Thank you for your article.Really looking forward to read more. Much obliged.

    http://www.rotuloslevante.com/

  8. Im grateful for the blog post.Much thanks again. Keep writing.

    https://www.youtube.com/watch?v=4KFUtY9q8gQ

  9. Really enjoyed this article post. Really Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=4KFUtY9q8gQ

  10. Thanks so much for the blog article.Much thanks again. Really Great.

    http://www.gentlemansdiary.com/

  11. I am so grateful for your blog post.Much thanks again. Fantastic.

    https://www.youtube.com/watch?v=EdjJgjyPB2M

  12. Thanks-a-mundo for the blog.Thanks Again. Much obliged.

    https://www.youtube.com/watch?v=4uRTho5Fs8o

  13. Great, thanks for sharing this blog.Much thanks again.

    https://tw-lab.com/

  14. Thanks for the blog article.Really thank you! Want more.

    https://www.youtube.com/watch?v=b_nE3-3vGbw

  15. Im obliged for the blog article.Really looking forward to read more. Really Cool.

    https://laptopbrandsandaccessories.com/

  16. «This is one awesome article post.»

    https://www.youtube.com/watch?v=EGg7sGvly48

  17. This is one awesome article.Really thank you! Want more.

    http://share.xmarks.com/folder/bookmarks/VLnkvIHI6U

  18. A big thank you for your post.Thanks Again.

    http://twitxr.com/klimowind1977/updates/1985408/

  19. Hey, thanks for the post.Really thank you! Great.

    https://www.youtube.com/watch?v=v8TFiqt5B7o

  20. I appreciate you sharing this blog post.Really thank you!

    https://www.youtube.com/watch?v=Li-UmPfejhc

  21. Thank you for your article. Much obliged.

    https://reinvi.com/reforma-de-banos-en-vitoria/

  22. Im obliged for the blog.Really thank you! Great.

    https://herbertrsim.com/future-sports-entertainment-asia/

  23. I appreciate you sharing this article.Thanks Again. Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=-hld-JSBLAM

  24. Thank you for your blog.Thanks Again. Keep writing.

    https://ae-coupons.blogspot.com/

  25. Thanks-a-mundo for the blog post.Really thank you! Much obliged.

    https://www.youtube.com/watch?v=-f_lyyzjqqM

  26. Really enjoyed this blog post. Fantastic.

    https://www.talaat.me/services/

  27. Thanks again for the post.Much thanks again. Fantastic.

    https://www.youtube.com/watch?v=8zt-kzKs7d4

  28. Really appreciate you sharing this blog post.Really thank you! Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=2NxJIzDS8ew

  29. Muchos Gracias for your blog article.Really looking forward to read more.

    http://readdigitalreviews.com/

  30. I am so grateful for your article.Really thank you! Much obliged.

    https://youtube.com/watch?v=pugZTzK-J2Y

  31. I really enjoy the article.Much thanks again. Really Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=0lcFxOG9uZ8

  32. Thanks-a-mundo for the post.Really thank you! Really Great.

    http://age-stop.eu/

  33. Great article.Really looking forward to read more. Keep writing.

    http://www.xpertise-training.co.uk/mcse-training-courses-london-uk

  34. Really appreciate you sharing this article.Really thank you! Awesome.

    https://lonesomephilosopher.com/biography-of-derrick-adkins/

  35. Im thankful for the article.Really looking forward to read more. Want more.

    https://www.scottmcadams.org/bathmate-review-results/

  36. Very neat blog.Thanks Again. Much obliged.

    https://www.youtube.com/watch?v=30tHuJCvY-4

  37. Major thanks for the blog.Thanks Again. Great.

    https://herpes.meetpositives.com/

  38. Fantastic blog article.Much thanks again.

    https://www.jagoweb.com/cloud-hosting-unlimited/

  39. A big thank you for your article.Much thanks again. Much obliged.

    https://www.youtube.com/watch?v=O6LHf3m_CPI

  40. I think this is a real great blog.Much thanks again. Awesome.

    https://sites.google.com/view/hauntrave/home

  41. Say, you got a nice blog.Really looking forward to read more. Want more.

    https://www.youtube.com/watch?v=HYUTlNfT9Lo

  42. Thanks-a-mundo for the article post. Really Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=VWpiyWXzZJU

  43. I think this is a real great article post.Much thanks again. Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=22y-pj8bb98

  44. I appreciate you sharing this article post. Really Great.

    http://www.igurucool.in

  45. Im grateful for the article post.Really thank you! Great.

    https://www.abilogic.com/info/196041/global-asia-printing-corporate-gifts.html

  46. I really like and appreciate your blog.Really thank you! Really Great.

    https://www.youtube.com/watch?v=b3AKXuOtn2Y

  47. I really liked your blog.Thanks Again. Want more.

    https://www.lilysilk.com/

  48. I really like and appreciate your blog post.Thanks Again. Really Cool.

    https://www.pinterest.com/smartideasingapore/

  49. I appreciate you sharing this blog post.

    https://smartideablog.puzl.com/

  50. Im obliged for the article.Much thanks again. Will read on…

    https://dundeewebdesign.co.uk/

  51. Muchos Gracias for your article post.Much thanks again. Really Cool.

    http://trendtradeqpr5.justaboutblogs.com/a-few-tips-for-real-world-advertising-design-products

  52. «Very neat blog.Much thanks again. Will read on…»

    http://feccoo-pcorral.blogspot.com

  53. Im thankful for the article.Thanks Again. Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=C8YC0QcLDSg

  54. Hey, thanks for the blog post.Much thanks again. Cool.

    https://www.sports.ru/tribuna/blogs/superbetru/1773266.html

  55. Im thankful for the blog.Really thank you! Really Cool.

    https://www.youtube.com/watch?v=YZMSnt_TKuo

  56. Thanks for the post.Much thanks again. Want more.

    https://www.youtube.com/watch?v=GaGefUY3jHw

  57. I appreciate you sharing this blog article.Really thank you! Really Great.

    https://www.youtube.com/watch?v=XmJf3HKamK4

  58. Thanks for sharing, this is a fantastic article.Really thank you! Awesome.

    https://www.abilogic.com/info/190132/koh-management-singapore-business-services.html

  59. Thank you ever so for you article.Really looking forward to read more. Will read on…

    https://www.youtube.com/watch?v=SAuHVotryYs

  60. Appreciate you sharing, great article.Much thanks again. Cool.

    http://www.globalstar-ua.com/why-do-companies-need-logo-animations/

104 Trackbacks & Pingbacks

  1. Google
  2. Google
  3. IT Support
  4. mp3
  5. den pamyati 2 avgusta
  6. Prazdniki s 17 sentybrya po 15 dekabrya
  7. web design Edinburgh
  8. rottweiler puppies
  9. convert from cd to mp3 online
  10. project management apps for business
  11. Woonkamer ideeën
  12. virtual worlds
  13. celine
  14. custom printed patches
  15. web development company in delhi
  16. Drug stores Near me
  17. pets
  18. virtual reality game reviews
  19. beauty courses mumbai
  20. polemica classico romantica
  21. hair styling courses
  22. Apple Mobile Phones Prices in Sri Lanka
  23. nail art academy
  24. download games for windows 10
  25. online game
  26. سكس
  27. https://saham.news/berita/sektor-industri/keuangan
  28. Raw food Chef Bali
  29. games for pc download
  30. poloshirts
  31. prostate vibrater
  32. Valentino Garavani
  33. Prada
  34. Stella Mccartney
  35. Saint Laurent
  36. سكس اون لاين
  37. free games download for pc
  38. Interracial Porn
  39. xxx
  40. cat memento
  41. Eenleukdagjeuit.nl
  42. Fashion Jewelry
  43. free download for windows 8
  44. free download apk apps for pc
  45. therapist website theme
  46. swan vibrator toy
  47. سكس عربي
  48. plastic surgery marketing strategies
  49. sla 3d printer
  50. 12 aprelja prazdnik
  51. beauty and makeup tips and tricks
  52. mcat 7 subjects
  53. clinical research associate jobs
  54. Adam and Eve Unboxing
  55. Anal Plug
  56. judi online
  57. voyance serieuse par telephone
  58. Alexander McQueen
  59. air plane ticket
  60. Bottega Veneta
  61. Balenciaga
  62. Burberry
  63. Salvatore Ferragamo
  64. xxx lesbianas
  65. 30 ijulja
  66. xmobile pro
  67. app download for windows 8
  68. best coupon
  69. big tits
  70. Fendi
  71. targeted visitors
  72. 123klussers.nl
  73. travellergram
  74. best sex toy
  75. ben wall balls
  76. http://www.hunnitbrand.com
  77. farming simulator 2019 mods
  78. FS19 mods
  79. porn stories
  80. Stepfamily Porn Online
  81. Stepfamily Porn Online
  82. Dolce and Gabbana
  83. xxnxx
  84. Givenchy
  85. Jimmy Choo
  86. Coupon website
  87. masturbators
  88. masturbators
  89. SMT reflow oven
  90. Custom USB Flash Drive
  91. chto chuvstvuet zhenshhina kogda konchaet
  92. pc app free download
  93. free download for windows 7
  94. Print duplicate NCR pads
  95. medical
  96. Small Games free download for pc
  97. Windows 7 Games free download for pc
  98. eBay accounts for sale
  99. USB flash drive factory
  100. Dave's Original Mild Chili Recipe
  101. Moving company in downtown baltimore
  102. HSSC Group D Result 2018
  103. prazdnik pokrov
  104. create a website

Пікір қалдыру

Your email address will not be published.